Alfons Maria Mucha (nl)

 2006
popularité : 25%

Alfons Maria Mucha

(24 juli 1860 – 14 juli 1939)

Alfons Maria Mucha is een Tsjechisch schilder die heel typerend is geweest voor de Art Nouveau. Van 1880 tot 1920 heeft deze stijl zich voornamelijk in Europa ontwikkeld met enorme invloed op de architectuur, decoratieve kunst en allerlei ambachten. Mucha beeldde dikwijls vrouwen af in zwevende, neoklassieke gewaden en met bloemkransen. Zijn stijl werd vaak nageaapt maar nooit overtroffen..

Alfons Mucha werd geboren op 24 juli 1860 in Ivancice in Zuid-Moravië (nu Tsjechië, toen een deel van de Oostenrijks-Hongaarse dubbelmonarchie).
Na enkele decoratieve werken te hebben gemaakt in Moravië (voornamelijk theaterdecors), verhuist hij in 1879 naar Wenen om te gaan werken voor het grootste Weense theaterdecorbedrijf. In 1881 gaat hij terug naar Moravië en maakt daar als zelfstandige decoraties en portretten.

Mucha word aangeworven door Graaf Karl Khuen de Mikulov om de muren van kasteel Hrusovany Emmahof te decoreren. Onder de indruk van zijn talent beslist de graaf om de studie van de jonge 21-jarige tekenaar te betalen in München.

Aansluitend gaat Mucha in 1887 naar Parijs en studeert aan de Académie Julian en de Académie Colarossi. Voor de kunstenaar is het een moeilijke periode waarin hij nauwelijks de kost verdient met een tijdschrift en het maken van reclame affiches. Maar hij ontmoet in die periode wel de schilder Paul Gauguin, bij wie even later intrekt.

In december 1894 maakt Mucha het reclame affiche voor Gismonda, een toneelstuk met een van de meest beroemde actrices van die tijd Sarah Bernhardt in het Théâtre de la Renaissance waar hij daarna zes jaar werkt. Het is het begin van de glorie en zijn stijl wordt zo beroemd dat Art Nouveau vaak wordt aangeduid met “style Mucha ”. behalve tientallen affiches maakt hij prachtige muurschilderingen met als voornaamste thema’s vrouwen en gestileerde bloemen.

Mucha gaat vervolgens naar de Verenigde Staten waar hij van 1906 tot en met 1910 geld inzamelt voor wat hij als zijn meesterwerk zal beschouwen het Slavisch Epos, een serie van twintig schilderijen van 6 X 8 meter. Ze zijn geschilderd tussen 1910 en 1928 na zijn terugkeer uit de VS. De schilderijen verhalen de geschiedenis van de Slavische volkeren van het begin tot de 19de eeuw. Het epos werd in Praag voorgesteld op 28 oktober 1928 bij de tiende verjaardag van de republiek Tsjechoslowakije.

Vanaf de Tsjechische onafhankelijkheid na de Eerste Wereldoorlog wijdt Mucha zich volledig aan de culturele en nationale wederopstanding van zijn vaderland. Hij ontwerpt nieuwe postzegels, bankbiljetten en allerhande officiële documenten voor de nieuwe natie. Tegelijkertijd ontwerpt hij affiches voor de Praagse theaters in een verder geëvolueerde stijl.

Mucha ontwerpt niet langer gekleurde platen, in langgerekte vormen geïnspireerd op de Japanse kunst, maar wel vormen waarin het model terugkomt.. Het zijn niet lange de mondaine, verleidelijke Parisiennes, maar vrouwen uit het volk met gezichten die door het leven zijn getekend die in een arm land leven. Alfons Mucha’s onderwerpen komen uit de Tsjechische cultuur en hij participeert daarmee in een beweging die “nationaal romantisme” wordt genoemd. Hierin laat hij van zich horen met echte schilderkunst (olmieve”rf, aquarellen, fresco’s…). In zijn werk verschijnen nieuwe elementen : het woud, de sneeuw, wolven armoede, het volk, kleurige kostuums,…

Bij zijn dood wordt zijn stijl al als achterhaald beschouwd, maar in de jaren ’60 neemt de belangstelling weer toe en tot op de dag van vandaag inspireert en beïnvloedt hij de kunstenaars en ontwerpers van heden..

De foto’s van Mucha

Het fotowerk van Alfons Mucha kent drie afgelijnde thema’s : vrouwelijke modellen voor zijn schilderijen, buitenlandse studiereizen (Balkan in 1912, Rusland in 1913) en de familie en de vrienden.

Mucha neemt foto’s zonder speciale belichting, dikwijls alleen bij het licht van zijn atelier.
Hij ontwikkelt zijn eigen foto’s in een geïmproviseerde donkere kamer en drukt zijn foto’s af bij daglicht.

Tijdens de tweede helft van de jaren 1890 maakt Mucha een serie foto’s van vrouwelijke modellen die voor hem poseren in zijn atelier in de rue du Val-de-Grâce in Parijs.
Praktisch elke dag organiseert hij fotosessies in zijn atelier met als leidraad dat hij zijn modellen niet kiest afhankelijk van de projecten waarmee hij bezig is. Hij houdt van improvisatie en laat zijn modellen alle mogelijke houdingen aannemen. Daarna kiest uit de gemaakte foto’s diegenen die het best passen bij het onderwerp van zijn opdrachten.

Ontmoeting met Georges Fouquet

Georges Fouquet was de zoon van een van de grootste juweliers van Parijs.tegen het eind van de 19de eeuw. In 1895 komt hij aan het hoofd te staan van het familiebedrijf en stelt alles in het werk om juwelencollecties te creëren die anders zijn dan de toen gebruikelijke. Georges Fouquet wil buitengewoon mooie en originele juwelen creëren. Geïnspireerd op naturalisme en mythologie en met terugkerende motieven zoals fatale, fantastische vrouwen, vlinders, libellen en exotische bloemen..

Voor de Wereldtentoonstelling van 1900 in Parijs wil hij zijn nieuwe collecties klaar hebben. Met dat doel voor ogen doet hij een eerste keer beroep op Mucha, want al eerder heeft hij de overdadige juwelen gezien die Mucha op zijn affiches tekent. Ondanks de uitbundige extravagantie die de ontwerpen van Mucha uitstralen, wordt de stand van Fouquet een grandioos succes, waar de critici niet over zwijgen. Dankzij Mucha kan Fouquet zijn droom waarmaken en een innovatie op gang brengen op gebied van sieraden en juwelen. De aanpak van Mucha brengt een esthetische revolutie te weer in die tijd.

Wanneer Fouquet besluit om zijn winkel te renoveren doet hij opnieuw een beroep op Mucha. Die creëert een waar manifest van de nieuwe esthetiek, een gebouw dat een kunstwerk op zich is.

Hij ontwerpt zowel de binnenkant als de buitenkant. Hij wil een magische, fabuleuze atmosfeer creëren, die de geest van de nieuwe juwelen uitademt. De decoratie van de winkel haalt Mucha uit de natuur bij takken, bloemen, vlinders, edelstenen, koraal en vissen.
Hét meesterstuk in de winkel zijn twee pauwen tegen een achtergrond van verlicht glas. Onmiddellijk na de opening in 1901 blijkt de winkel een enorm succes.

Fouquet houdt de winkel van Mucha in stand tot in 1923. Dan volgen veranderingswerken om de zaak aan te passen aan de smaak van de tijd. Toch kan hij er niet toe komen om het revolutionaire werk van Mucha te vernietigen. Stukje voor stukje wordt het afgebroken en in een meubelopslag opgeborgen. In 1941 schenkt hij alles aan het museum Carnavalet waar het tot 1980 werd geëxposeerd. Uiteindelijk wordt de winkel opnieuw geïnstalleerd in 1989.

Momenteel zijn er weinig juwelen over uit de samenwerkingsperiode van Mucha-Fouquet.
Veel van de toenmalige juwelen uit die tijd bestaan tegenwoordig alleen nog maar op foto’s.

De Stichting Mucha

De Stichting Mucha bezit de grootste en meest complete verzameling werken van Alfons Mucha ter wereld. Die omvat de beroemdste litho’s, affiches en decoratieve panelen, pastels, voorstudies, foto’s, sculpturen, boeken en juwelen, maar ook bij het grote publiek minder bekende schilderijen.

Info


Navigation

Articles de la rubrique